Tổng hợp một số lưu ý khi sử dụng biểu đồ và đồ thị thống kê

a. Nêu định nghĩa, ý nghĩa của biểu đồ và đồ thị thống kê


Biểu đồ và đồ thị thống kê có khái niệm là các hình vẽ, đường nét hình học, chúng được dùng để mô tả có tính quy ước các số liệu thống kê . Đồ thị hay biểu đồ thống kê khác với bảng thống kê, chúng sử dụng các số liệu kết hợp với hình vẽ, màu sắc để tóm tắt và trình bày các đặc tính nổi bật của hiện tượng nghiên cứu, nhằm có thể phản ánh một cách khái quát các đặc điểm về cơ cấu, xu hướng biến động, mối liên hệ, quan hệ so sánh … của hiện tượng cần nghiên cứu .



Nhờ vào việc sử dụng các hình vẽ, đường nét và màu sắc để biểu hiện các đặc trưng của hiện tượng nên tài liệu thống kê trở nên sinh động, có sức hấp dẫn lôi cuốn người đọc hơn, giúp cho người xem nhận thức được những biểu hiện của hiện tượng một cách nhanh chóng và nhận ra được những nội dung chủ yếu của vấn đề nghiên cứu .


b) Đồ thị thống kê có những loại sau :


Đồ thị thống kê được phân chia dựa vào nội dung phản ánh, bao gồm các loại sau: đồ thị kết cấu, đồ thị xu hướng biến động, đồ thị mối liên hệ, đồ thị so sánh, đồ thị phân phối, đồ thị hoàn thành kế hoạch .


Các loại đồ thị như: đồ thị hình cột, đồ thị hình tròn, đồ thị đường gấp khúc, đồ thị hình tượng, bản đồ thống kê là các loại được phân chia của đồ thị thống kê dựa theo hình thức thể hiện .


c) Khi xây dựng biểu đồ hoặc đồ thị thống kê cần chú ý những vấn đề sau



Các yêu cầu của một đồ thị hay biểu đồ thống kê là chính xác, đầy đủ, dễ hiểu và thể hiện tính thẩm mỹ . Vì vậy, để xây dựng đồ thị thống kê cần lưu ý những điều sau :



  • Dựa vào nội dung, tính chất của các số liệu cần diễn đạt, lựa chọn ra một đồ thị phù hợp nhất để biểu thị . Các loại đồ thị không giống nhau, mỗi loại lại có khả năng diễn đạt cũng như diễn tả nhiều khía cạnh là khác nhau, không loại nào giống loại nào. Vì thế việc lựa chọn đồ thị thích hợp là rất quan trọng .

  • Xác định quy mô của đồ thị một cách rõ ràng, hợp lý .

Quy mô của đồ thị được biểu hiện qua hai chiều là chiều dài, chiều rộng và mối quan hệ giữa hai chiều này . Việc xác định quy mô của đồ thị có thích hợp hay không còn phụ thuộc vào mục đích sử dụng .



  • Phải đảm bảo các thanh đo tỷ lệ được thống nhất và có độ chính xác cao

  • Cần đảm bảo số liệu, đơn vị tính, thời gian không gian của hiện tượng nghiên cứu sao cho thích hợp với từng loại đồ thị cụ thể . Các ký hiệu, màu sắc quy ước được dùng trong đồ thị cần được ghi rõ.